De kunst van het stellen van vragen en doorvragen
t

eBook: de kunst van vragen stellen

eBook over de kunst van het stellen van vragen

Hieronder vind je artikelen / delen uit ons boek "Waarom ook alweer? De kunst van vragen stellen in de beroepspraktijk". De teksten laten zien welke kennis (met name uit de informele logica, kritisch denken, argumentatieleer, sociale psychologie, kennistheorie en wetenschapsfilosofie), vaardigheden en houding van een professional kan worden verwacht als het op het stellen van vragen aankomt.

Delen van dit eBook worden/zijn o.a. ingezet bij diverse MBO-opleidingen, de Hogeschool Utrecht, Hogeschool Windesheim, Universiteit Groningen en de Universiteit van Curaçao (voor zover bekend; aanvullingen welkom). En natuurlijk verwijzen we tijdens onze eigen trainingen naar deze tekst.

Laatste update: 13-06-2017

Veel lees- en vraagplezier!







Titel: Waarom ook alweer? De kunst van vragen stellen in de beroepspraktijk

Subtitel: Informatievaardigheden voor de 21e eeuw

Auteurs: Redactie VraagZin.nl





Voor de eerste keer hier? Lees hier.

VOORWOORD



DEEL A
WAAROM EEN BOEK OVER HET STELLEN VAN DE JUISTE VRAGEN?


1. HET STARTPUNT: DE BEHOEFTE IN DE BEROEPSPRAKTIJK AAN DE JUISTE KENNIS IN HET ALGEMEEN EN JUISTE OORDELEN EN OORDEELSVORMING IN HET BIJZONDER

2. HET PROBLEEM: ONS GEBREKKIG OORDEELSVERMOGEN



DEEL B
OP WELKE MANIER KUN JE DEZE PROBLEMEN VOORKOMEN?


3. EEN POSITIEF-KRITISCHE / VRAGENDE HOUDING ALS PROFESSIONEEL REDMIDDEL



DEEL C (1)
HOE STEL JE MEER SYSTEMATISCH DE JUISTE VRAGEN BIJ EEN OORDEEL / OORDEELSVORMING?

METHODE 1: VRAGEN STELLEN BIJ EEN OORDEEL M.B.V. DE HART-METHODE



Herhaling: de HART-criteria

CRITERIUM 1: HELDERHEID
Inleiding: Het bevragen van een oordeel op helderheid

4. WAT IS HET STANDPUNT?

5. WELKE ARGUMENTEN WORDEN GEGEVEN?

6. WAT WORDT ALLEMAAL BEWEERD?

7. WAT WORDT BEDOELD MET WAT WORDT BEWEERD?
  • Wat wordt bedoeld met wat wordt beweerd?
  • Hulpvragen
    • Welke vage begrippen vragen om toelichting?
    • Welke begrippen / zinsdelen zijn ambigu?
  • Verdieping
    • Rechtsfeiten

8. WAT WORDT VERZWEGEN MAAR WAARSCHIJNLIJK GEÏMPLICEERD?

9. WELKE OPBOUW HEEFT DE ARGUMENTATIE?

CRITERIUM 2: AANVAARDBAARHEID
Inleiding: het bevragen van een oordeel op aanvaardbaarheid


10. IN HOEVERRE KLOPT HET WAT WORDT BEWEERD?

CRITERIUM 3 EN 4: RELEVANTIE EN TOEREIKENDHEID
Inleiding: het bevragen van een redenering/betoog op relevantie en toereikendheid

11. IN HOEVERRE ZIJN DE ARGUMENTEN RELEVANT EN TOEREIKEND?



DEEL C (2)
HOE STEL JE MEER SYSTEMATISCH DE JUISTE VRAAG?

METHODE 2: HET BEVRAGEN VAN HET PROCES VAN OORDEELSVORMING


Het bevragen van de wijze van oordeelsvorming

12. IN HOEVERRE IS HET OORDEEL OP DE JUISTE WIJZE TOT STAND GEKOMEN?
  • In hoeverre is het oordeel op de juiste wijze tot stand gekomen?
  • Hulpvragen
    • Op welke manier is het oordeel tot stand gekomen?
    • In hoeverre is het oordeel op de juiste wijze tot stand gekomen gezien de context van de redenering / het betoog?
  • De wijze van oordeelsvorming



DEEL C (3)
HOE STEL JE MEER SYSTEMATISCH DE JUISTE VRAAG?

METHODE 3: VRAGEN STELLEN BIJ EEN OORDEEL M.B.V. DROGREDENEN


Vragen stellen met behulp van drogredenen

13. IN HOEVERRE IS SPRAKE VAN EEN DROGREDEN?
  • In hoeverre is sprake van een drogreden?
  • Hulpvragen
    • Is sprake van een informele of een formele drogreden?
  • Doorvragen:
    • Bij ad hominem-argumentatie
    • Bij een overhaaste generalisatie
    • Bij ...
    • ...



DEEL D
WELKE KANTTEKENINGEN ZIJN BIJ HET STELLEN VAN VRAGEN TE MAKEN?


14. VEELGESTELDE VRAGEN / VEELGEMAAKTE KANTTEKENINGEN



AFKORTINGEN

BIJLAGEN / OVERIG
  1. Vraagwoorden (de 5W's / 7W's en een H)
  2. Soorten vragen / vraagtypologieën / vraagindelingen
  3. De criteria-vraag
  4. De gradatie-vraag
  5. Verbindingszinnen / doorvraagzinnen
  6. De LSD-methode en de LLSD-methode
  7. Het persoonlijk maken
    1. Onthouden en gebruiken van namen van betrokken(n)
    2. Aansluiten op voorbeelden uit eigen leefwereld / ervaring
    3. Creëren van een positieve denksfeer
    4. Openingszinnen voor een goed gesprek / bevraging
    5. Complimenten geven
    6. Standaard-manieren / theorieën die mensen inzetten om een vraaggesprek vroegtijdig te beëindigen of onbevredigend te beslechten en waarop doorgevraagd kan worden:
      1. Emotivisme
      2. Subjectivisme
    7. Betrekken van de actualiteit
  8. De filosoof-vragensteller?
    1. De filosoof als ultieme vragensteller?
    2. Filosofische vragen
      1. Filosofische vragen: diepe vragen vs kritische vragen
      2. Zinvolle vragen
      3. Socratische vragen / de socratische methode
      4. Open versus gesloten vragen: een filosofische benadering
    3. Gedachte-experimenten filosofie / ethiek
    4. Vragen t.a.v. de meest besproken thema's binnen de filosofie
  9. Aanpak voorbereiding op een onderwerp
    1. (feitelijke) Basiskennis van het onderwerp
    2. Kennis van het verleden: treffende historische voorvallen en casuïstiek
    3. Kennis van de actualiteit: voorvallen en problemen
    4. Persoonskennis: autoriteiten, voor- en tegenstanders, organisaties e.d.
    5. Filosofische vooronderstellingen onderwerp
    6. Standaard argumenten pro-contra